BLOGCZEJNalpha

"Czysty poniedziałek" - świąteczne rozpoczęcie Wielkiego Postu w Grecji.

W miniony poniedziałek w Grecji zaczął się Wielki Post 40 - dniowy przed Wielkanocą, to bardzo specyficzny dzień więc postanowiłam o nim napisać. Będzie więc o tradycji niekoniecznie chrześcijańskiej i o obowiązujących w tym dniu potrawach.

"Czysty poniedziałek"(Katara Dewtera) to jak wspomniałam początek Wielkiego Postu w Grecji. Nazwa ta pochodzi od "oczyszczania" ducha i ciała. "Czysty Poniedziałek" to tzw. argija (święto kościelne), czyli dzień wolny od pracy.

20180219_111232.jpg
świąteczny chleb "lagana" w dwóch wersjach

Na ten dzień pieczony jest specjalny przaśny chleb lagana, robi się go tylko ten jeden raz w roku z mąki, sezamu, tachini (masło sezamowe), wody i soli. Na górze posypany jest sezamem, czarnuszką a czasami grubym cukrem. Oferują go wszystkie greckie piekarnie aczkolwiek wiele gospodyń robi lagana własnoręcznie.

20180219_111053.jpg
świąteczny chleb "lagana"

Na świąteczny posiłek składa się także taramas. Jest to czerwony (farbowany) lub szary  kawior (ikra), pochodzący z dorsza lub karpia. Podobnie jak czarny kawior i ikra z tuńczyka - szara ikra uważana jest za jedną z najlepszych i produkowana jest w Grecji na szeroką skalę. Z ikry robi się pastę zwaną sałatką z ikry (taramosalata). Z gotowej już sałatki z ikry robi się smażone krokiety (taramokrokietes).

20180219_160242.jpg
sałatka z ikry dorsza (taramosalata)

CAM00708.jpg
krokiety z sałatki z ikry dorsza (taramokrokietes)

Nie powinno zabraknąć także zupy fasolowej (fasolada), ośmiornicy pod różną postacią, kalmarów, oliwek, marynowanych i świeżych warzyw. A na deser przepyszna chałwa sezamowa, na którą czekam cały rok.

20180220_204825.jpg
kalmary smażone

20171128_145030.jpg
fasolada

W "Czysty poniedziałek" istnieje tradycja puszczania latawców na znak oczyszczenia nie tylko ciała ale i duszy, na znak lekkości. Po świątecznym postnym obiedzie wszystkie parki, skwery i plaże pełne są rodzin puszczających latawce. W sklepach i sieciach supermarketów oferowane są przeróżne latawce, wzornictwo jest na prawdę bogate. Są bajkowe postacie dla dzieci ale i symbole drużyn piłki nożnej, zwierzęta, lalki, jednym słowem każdy znajdzie coś dla siebie. W wielu greckich domach latawce wykonuje się własnoręcznie razem z dziećmi, to jest najlepsza frajda.

kites- 2.jpg
źródło: pixabay.com

Tradycja puszczania latawców sięga wielu lat przed narodzeniem Chrystusa. W starożytnych Chinach i Grecji symbolizowała zbliżenie się ludzi do Boga/Bogów. Wierzono, że jeśli latawiec wzniesie się wysoko to prośby zostaną wysłuchane i spełnione przez Boga/Bogów. Obecnie znaczenie puszczania latawców w "Czysty Poniedziałek" jest podobne, w ciągu Wielkiego Postu oczyszcza się ciało i duszę aby zbliżyć się do Boga.

Wszyscy składają sobie życzenia: Dobrego postu! (kali sarakosti) - czego i Wam życzę :)

kites-13655_640.jpg
źródło: pixabay.com

Niestety tego roku pogoda nie dopisała, padało strasznie więc nie było puszczania latawców na plaży i postnego pikniku (co też należy do tradycji, nawet w Atenach odbywają się pikniki na trawie). Dlatego zdjęcia latawców są z pixabay a potrawy sfotografowałam w domu.

Wieczorem w "Czysty poniedziałek" odbywa się zakończenie karnawału, które polega na paleniu kukły karnawałowej przy tańcach i muzyce.

KOMENTARZE

  • cheetah

    Hi! I am a robot. I just upvoted you! I found similar content that readers might be interested in:
    https://www.greckibazarewy.pl/czysty-poniedzialek-rozpoczynajacy-wielki-post-w-grecji

  • grant-vegra

    Sorry ale jeszcze sie nie orientuje. Mieszkasz w grecji?

  • anka

    Ja się chyba nie najadłabym tymi potrawami Czystoponiedziałkowymi. Jak przeczytałam co się piecze i gotuje - niczego bym nie tknęła, nie pasuje mi, nie lubię :P

  • anetchen

    hmmmm pieczywo wyglada ciekawie ... zupka fasolowa super ....... kalmary i osmiorniczki ... pycha, uwielbiam :) ... obylabym sie bez tych "jajek dorszowych" hhihih.... ale halva mmmmmmmm uwielbiam wlasnie taka grecka kupuje u nas w lidlu ... czasami sama robie :) pycha poprostu ....

  • gradzio

    Ciekawe potrawy, no i pewno smaczne .

  • breadcentric

    Ten chleb na zakwasie, jak mniemam? Bo nie wymieniasz drożdży.
    A fasoladę to bym sobie wciągnął chętnie.

  • tapioka

    Bardzo ciekawy zwyczaj obchodzenia tego dnia.
    Nigdy nie byłam w Grecji, a dzięki Tobie coraz więcej o niej wiem :)
    Dzięki

  • zdrowie

    Bardzo apetyczne to świąteczne menu!
    A chałwę też uwielbiam i robię sama z miodem :)

  • bowess

    Z chęcią wzięłabym udział w takim pikniku - kalmary i ośmiornice z tym chlebkiem bardzo kuszące. :)
    Dawno nie robiłam domowej chałwy. Chyba się skuszę, bo to bardzo proste. Mieliłam sezam a potem mieszałam z miodem i do foremki. Czasem mieszałam sezam z ziarnami słonecznika lub dowolnymi orzechami. Tej z kaszki manny jestem bardzo ciekawa, więc może post o chałwie greckiej? :)

  • wolontariusz

    Takiej zupki i kalmarów to bym zjadł... Niestety muszę się zadowolić owocami morza w zalewie czosnkowej z makaronem.

  • xuanito

    Kolejny ciekawy artykuł, jak fajnie że przybliżasz nam Grecję taką, jakiej nie znamy 😊

  • assayer

    Dziękuję za ten ekstremalnie NIEkontrowersyjny post religijny ;)

    Mamy dzięki Tobie prawosławie, dołączył dziś pierwszy protestant - im różnorodniej, tym ciekawiej na #pl-religia.

  • shogunma

    Nic nie słyszałem o takim poniedziałku, bardzo ciekawe i świetny post.
    Co do jadła to uwielbiam owoce morza, trochę bym się zastanowił nad potrawami z ikrą, w sumie jadłem już ikrę, ten zestaw też bym wciągnął.
    Zawsze jestem otwarty na nowe potrawy, nie jestem tradycjonalistą.
    Nie lubiłem kiedyś makaronu ale pewien włoch nauczył mnie jak powinno robić się spaghetti. Teraz w domu jeżeli ma być spaghetti to wykonawcą i panem w kuchni jestem ja.
    Pozdrawiam.

  • sweetsandbeyond

    Ewo podasz przepis na ten przaśny chleb?

    Jestem zaintrygowana i aż mnie nosi by go zrobić!